મુકુન્દમાલા સ્તોત્ર : સંકલન

૧૩મી ઑગસ્ટે શ્રીકૃષ્ણ જન્માષ્ટમી પ્રસંગે શ્રી કુલશેખરાચાર્ય વિરચિત મુકુંદમાલા સ્તોત્રના થોડા શ્લોકો રજૂ કરીએ છીએ. ગુજરાતી સમશ્લોકી અનુવાદ શ્રી જયંતીલાલ મંગલજી ઓઝાએ કર્યો છે.

वसंततिलका

श्रीवल्लभेति वरदेति दयापरेति
भक्तप्रियेति भवलुण्ठनकोविदेति ।
नाथेति नागशयनेति जगन्निवासे-
त्यालापनं प्रतिपदं कुरु मे मुकुन्द ॥१॥

(વસંતતિલકા)

શ્રીનાથ! હે વરદ! હે કરુણાનિધાન!
હે ભક્તબંધુ! ભવભંજનમાં પ્રવીણ!
હે નાથ! નાગશયના! જગના નિવાસ!
આલાપ આ નિત કરાવ મને મુકુન્દ! (૧)

(मालिनी)

जयतु जयतु देवो देवकीनन्दनोऽयं
जयतु जयतु कृष्णो वृष्णिवंशप्रदीपः ।
जयतु जयतु मेघश्यामलः कोमलाङ्गः
जयतु जयतु पृथ्वीभारनाशो मुकुन्दः ॥२॥

(માલિની)

જયતુ, જયતુ દેવા! દેવકીના સુપુત્ર!
જયતુ, જયતુ કૃષ્ણા! વૃષ્ણિજંશપ્રદીપ!
જયતુ, જયતુ મેઘશ્યામ! હે કોમલાંગ!
જયતુ, જયતુ પૃથ્વી-ભાર-નાશી-મુકુન્દ! (૨)

(उपजाति)

मुकुन्द मूर्ध्ना प्रणिपत्य याचे,
भवन्तमेकान्तमियन्तमर्थम् ।
अविस्मृतिस्त्वच्चरणारविन्दे
भवेभवे मेऽस्तु भवत्प्रसादात् ॥३॥

(ઉપજાતિ)

મુકુન્દ! નામું શિર આપને હું
ને યાચતો કેવળ આટલું જ :
‘ભવે ભવે આપ તણે પ્રસાદે,
ભૂલું કદીના ચરણાવિંદ’ (૩)

(मंदाक्रान्ता)

नाहं वन्दे तव चरणयोर्द्वन्द्वमद्वन्द्वहेतोः
कुम्भीपाकं गुरुमपि हरे नारकं नापनेतुम् ।
रम्या रमा मृदुतनुलता नन्दने नापि रन्तुं
भावे भावे हृदयभवने भावयेयं भवन्तम् ॥४॥

(મંદાક્રાંન્તા)

ના હું વંદું તવ ચરણને છૂટવા દ્વન્દ્રમાંથી,
કે હું વંદું હરિ! ન બચવા નારકી યાતનાથી;
ચાહું ના હું અમરપુરમાં રમ્ય રામાવિલાસ,
જન્મે જન્મે મુજ હૃદયમાં, ભાવ તારો જ યાચું. (૪)

नास्था धर्मे न वसुनिचये नैव कामोपभोगे
यद्यद्भव्यं भवतु भगवन् पूर्वंकर्मानुरूपम् ।
एतत्प्रार्थ्यं मम बहुमतं जन्मजन्मान्तरेऽपि
त्वत्पादाम्भोरुहयुगगता निश्चला भक्तिरस्तु ॥५॥

આસ્થા ધર્મે, ધનઢગ મહીં કે ન કામોપભોગે,
જે કોઈ આ સ્થિતિ સકળ તે! પૂર્વકર્માનુરૂપ;
આ હું પ્રાર્થું મુજ હૃદયથી જન્મજન્માન્તરેયે,
પામું ભક્તિ સ્થિર વિમલ આ પાદપદ્મે તમારે (પ)

(वैतालीय)

दिवि वा भुवि वा ममास्तु वासो
नरके वा नरकान्तक प्रकामम् ।
अवधीरितशारदारविन्दौ
चरणौ ते मरणेऽपि चिन्तयामि ॥६॥

(વૈતાલીય)

જગ કે સ્વરગે ભલે નિવાસ,
નરકે હો નરકાન્તકારિ! મારો;
મરણે પણ ધ્યાઉં પાદ તારા,
વધુ જે શારદ પદ્મથી પ્રફુલ્લ. (૬)